Li 938 xwendingehan li Sûriyê waneyên zimanê Kurdî dê bên dayîn

Zeman El Wesil

Waneya Zimanê Kurdî

Ehmed Murad, endamê Komîteya Perwerdehiyê ya Civata Gel, ragihand ku Wezareta Perwerdehiyê lîsteyek pêşîn ya xwendingehan ku ji bo hînkirina zimanê Kurdî li Sûriyê destnîşankiriye ku li 938 xwendingehan ji bo hînkirina zimanê Kurdî li çar parêzgehên Sûriyê ku bi vî awayî ne:

*608 xwendingeh li parêzgeha Hesekê.

*308 xwendingeh li parêzgeha Helebê.

* 17 xwendingeh li bajarê Şam (Dîmeşqê).

* 5 xwendingeh li parêzgeha Hemayê .

*17 xwendingehên Şamê di navbera navçeyên Rukin El dîn û Dûmerê de hatine dabeşkirin ku qonaxên cuda yên xwendinê ji seretayî heta qonaxa amadeyî li xwe digirin.

*Li navçeya Rukin El-Dîn 10 xwendingeh ku di nava wan de Nayîf Tillo, Sit El-Şam û Merûf El-Resafî hene, li navçeya Dûmerê jî 7 xwendingeh hene,ku ji wan Yaqûb El Kindî, Şamy a Nû 1 û Şam Nû ya 2 hene.

Lîsteya xwendingehên parêzgeha Hemayê "Griges", "El- Siwde", û "Xirbet El Cami", her wiha xwendingehên "Otsan Bin Efan" û "Fatima Bint Esad" jî li xwe digire.

Tedbîrên ji bo Rêkxistina Perwerdehiya Bi Zimanê Kurdî

Pejirandina van lîsteyan beşek ji rêze tedbîrên ku ji hêla Wezareta Perwerdehiyê ya Sûriyê ve hatine girtin e ji bo rêkxistina pêvajoya perwerdehiyê ya xwendekarên Kurd, di nav de bernameyên waneyê bi zimanê Kurdî û karmendên perwerdehiyê.

Di 11ê Îlona 2026an de, Wezaretê biryarek da ku tomarkirina xwendekarên ku xwediyê sertîfîkayên perwerdehiya bingehîn û belgeyên akademîk yên ku berê ji hêla Rêveberiya Xweser ve hatine dayîn pesend dike, û veguhastin û tomarkirina wan di refên veguhêz de rêk dixe, li gorî bendên Yasaya Hejmar 31 a 2024.an û Fermana Hejmar 13 a 2026.an ya derbarê welatiyên Kurd yên Sûriyê de, digel rêwerzên rêveberiyê yên têkildar.

Xwepêşandan Ji Bo Daxwaza Mafê Perwerdehiyê bi Zimanê Kurdî

Roja Çarşemê, 2ê Îlona 2026.an, çend bajar û herêmên rojavayê Kurdistanê xwepêşandanên berfireh ragihandin ku bi hezaran xwendekar, mamoste û dê û bav têde beşdar bûn.
Xwepêşandan ji bo redkirina biryara Wezareta Perwerdehiyê ya Hikûmeta Demkî ya Sûriyê ya veqetandina tenê sê demjimêran di hefteyê de ji bo perwerdehiya bi zimanê Kurdî û daxwaza mafê perwerdehiyê bi zimanê dayîkê hatin lidarxistin.

Li bajarên wekî Kobanî, Qamîşlo, Til Temer, Zirgan, Girgê legê, Heseke û deverên din kombûn û xwepêşandan hatin lidarxistin ku têde dirûşmeyên ku pabendbûna bi zimanê Kurdî piştrast dikirin hatin bilindkirin, di nav de: "Zimanê me hebûn û nasnameya me ye, û perwerdehiya bi zimanê dayîkê mafek rewa û bingehîn e.

Guhertina Fermana Hejmar 13

Wezaretê roja 28ê Tebaxa 2026.an de biryarek derxistibû, ku têde fermanên rêveberiyê ji bo bicîhanîna bendên Fermana Hejmar 13 ya sala 2026.an, bi taybetî yên têkildarî bendên yekem û duyem yên derbarê bernameyên perwerdehiyê û karmendên perwerdehî û hînkirinê de, dihatin guhertin.

Mezlûm Ebdî:Me ji bo mafê perwerdehiya bi zimanê Kurdî şer kir

Di merasîma bidawîbûna mîsyona Hêzên Sûriye Demokratîk û tevlîbûna wan bi dewletê re, fermandarê giştî yê HSDê, Mezlûm Ebdî, roja Sêşemê 25ê Tebaxa 2026.an ragihand ku mafê perwerdehiya bi zimanê Kurdî yek ji mafên herî girînge ku gelê Kurd bi dehan salan e lê digere.

Ebdî destnîşan kir ku wan helwestek vekirî ya serokê Sûriyê di derbarê mafê perwerdehiya bi zimanê dayikê û şiyana pêşxistina biryara heyî di pêşerojê de hîs kirine.

Îlham Ehmed:Têkoşîna Mezin dê ji bo Parastina Ziman û Mafên Kurdan be

Îlham Ehmed, Berpirsa Beşa Peywendiyên Derve ya Rêveberiya Xweser, roja 31ê Tebaxa 2026.an di hevpeyvînekê de bi Roj TV re diyar kir ku gotûbêja sereke ya li Sûriyê di dema borî de li dora mijara perwerdehiya bi zimanê dayikê bû her weha wê hestên gelê Kurd yên li hember zimanê dayîkê wekî "mafdar" bi nav kir, behsa helwesta Kurdan ya li ser guhertinên dawî yên Fermana Hejmar 13 kir û tekez kir ku "têkoşîna herî mezin dê parastina ziman û mafên Kurdan di destûrê de be."

Li gorî fermana komarî ya 2026.an, welatiyên Kurd beşek girîng ji gelê Sûriyê ne, û zimanê Kurdî zimanekî neteweyî ye û destûr tê dayîn ku li xwendingehîn giştî û taybet yên li deverên ku Kurd rêjeyek girîng ji nifûsê pêk tînin, were hînkirin.

Perwerdehiya Kurdî di Nav Nasnameya Neteweyî de

Roja 26ê Çileya 2026.an, Wezareta Perwerdehiyê fermanên rêveberiyê ji bo bicîhanîna bendên Fermana Hejmar 13 ya 2026.an derxist, ku piştrast dike ku welatiyên Kurd yên Sûriyê beşek yekgirtî ya gelê Sûriyê ne, û nasnameya wan ya çandî û zimanî pêkhateyeke bingehîn ya nasnameya neteweyî ya yekgirtî û cihêreng ya Sûriyê ye.

Destnîşankirina 938 xwendingehan ji bo hînkirina zimanê Kurdî di çarçoveya tevlîkirina perwerdehiya bi zimanê Kurdî di pêvajoya perwerdehiya fermî de li xwendingehên ku di navnîşan de ne, digel rêkarên têkildarî tomarkirina xwendekaran, organîzekirina veguhestina wan û xwe spartina ser belgeyên perwerdehiyê yên ku berê ji hêla "Rêveberiya Xweser" ve hatine dayîn, pêk tê.

PUKMEDIA