Ali Zeydi Ne Yapmak İstiyor?

Kürdistan 06:19 PM - 2026-08-03

Ali el-Zeydi

Irak Başbakanı Ali Zeydi’nin Washington, Tahran ve Ankara’ya gerçekleştirdiği ziyaretler; Irak’ın yeni diplomatik, siyasi ve ekonomik hamlelerinin net bir göstergesi olarak değerlendiriliyor.

Bu temaslar bir yandan ilişkileri güçlendirmeyi, yeni ekonomik ve askeri ittifaklar kurmayı hedeflerken; diğer yandan Irak’ın bölge ülkeleriyle olan askıda kalmış sorunlarına çözüm ve yeni fırsatlar aramayı amaçlıyor.

Ali Zeydi Özel Tedbir ve Adımları Devreye Soktu

Ali Zeydi kabinesinin henüz tamamlanmamış olmasına rağmen hükümet programı netleşmiş durumdadır:

Ekonomik reformlar ve uluslararası ilişkilerin yeniden yapılandırılması.

Irak’ın uluslararası topluma yeniden entegre olması gerektiğini belirten Irak Temsilciler Meclisi PUK Grup Başkanı Herêm Kemal Ağa; geçmişte Irak’ın uluslararası konumunu ve ekonomisini zayıflatan etkenlere karşı Zeydi hükümetinin özel tedbirler aldığını ifade etti.

Bu adımların başında, bu yılın 30 Eylül tarihine kadar tamamlanması öngörülen ve hem iç hem de dış destek gören "silahların devlet kontrolünde toplanması" süreci gelmektedir.

Her Kesim Zeydi’ye Destek Veriyor

Zeydi’nin başlattığı bir diğer önemli hamle ise yolsuzlukla mücadeledir.

Birbirini izleyen hükümetler döneminde tırmanan yolsuzluk ve israf, devlet kurumlarını geriletmişti.

Zorlu bir süreç olmasına rağmen reform adımları Koordinasyon Çerçevesi, Kürt ve Sünni kanat tarafından desteklenmektedir.

Ülkeyi maddi ve manevi zarara uğratan kronik sorunları çözmeyi hedefleyen Zeydi, dış ziyaretleriyle yatırım çekmeyi de amaçlıyor.

Sadece ABD ziyaretinde şirketlerle değeri 100 milyar doları aşan 48 mutabakat zaptı imzalanırken, son dönemdeki toplam anlaşma hacmi 200 milyar doları buldu.

Bu projelerin hayata geçmesi ise istikrarlı bir ortama bağlı.

Değişimler Büyük ve Küçümsenemez

Irak'taki parlamenter demokratik sisteme ilişkin, Zeydi’nin merkeziyetçi bir yönetim arzuladığı yönündeki iddiaları değerlendiren Herêm Kemal Ağa; Zeydi’nin Orta Doğu’daki büyük değişimlere uyum sağlamaya çalıştığını belirtti.

Ağa, Kürdistan Bölgesi Hükümeti’nin bu süreçte güçlü bir kabine kurarak bölgesel gelişmelere karşı hazır olması gerektiğini vurguladı.

Ziyaretler Irak’ın Mali Sorunlarını Çözmeyi Hedefliyor

Irak Temsilciler Meclisi Üyesi Dr. Cemal Koçer, ziyaretlerin temel amacının ilişkileri güçlendirmek, yabancı sermayeyi ülkeye çekmek ve petrol ihracatı başta olmak üzere mali krizleri aşmak olduğunu belirtti.

Tahran ziyaretinde gaz tedariki ve elektrik santrallerinin durumu görüşülürken; Türkiye ziyaretinde günlük 750 bin varil petrol ihracatını öngören anlaşma imzalandı.

Ayrıca ziyaretlerin bir ayağı da ABD'nin bölgede (Irak, Suudi Arabistan, Katar, BAE, Ürdün, Suriye ve Türkiye) İran etkisinden bağımsız bir hat oluşturma talebiyle ve Tahran'a iletilen mesajlarla ilgilidir.

Irak Hükümetine Merkeziyetçilik Desteği

Dr. Cemal Koçer; ABD ve İngiltere'nin, Tom Barrack aracılığıyla Bağdat'ta güçlü bir merkezi yönetimin kurulması yönünde Zeydi hükümetine destek verdiğini ifade etti.

Suudi Arabistan Ziyareti ve Silahlı Grupların Etkisi

Kerkük Üniversitesi Siyaset Bilimi Bölüm Başkanı Prof. Dr. Burhan Derviş, Zeydi’nin denge politikası yürütmeye çalıştığını; ne tamamen ABD’ye ne de tamamen İran’a bağımlı kalmak istemediğini vurguladı.

Ancak Irak’taki silahlı grupların Suudi Arabistan’a yönelik füze ve İHA saldırıları ile Suudi Arabistan ve ABD’nin misillemeleri, bu grupların Irak’ın dış ilişkileri üzerindeki olumsuz etkisini sürdürdüğünü gösteriyor.

Ali Zeydi Büyük Bir Sınavla Karşı Karşıya

Zeydi hükümeti, silahlı grupları denetim altına alıp hukukun üstünlüğünü sağlayabilirse Suudi Arabistan ve ABD ile olan ilişkilerini pekiştirecektir.

Aksi takdirde siyasi baskı artacak ve hükümet zayıflayacaktır.

Kürdistan Bölgesi Hükümeti’nin de Bağdat ve bölgedeki tüm muhtemel senaryolara karşı hazırlıklı olması gerekmektedir.

PUKMEDIA / Kurdistani Nwe