عصر پهپادهای ارزان؛ پایان دوران ارتش‌های غول‌پیکر

خبر گزاریها

شیوه جدید جنگ

 تکنولوژی مدرن معادله نظامی را تغییر می‌دهد؛ کشورهای کوچک با پهپادهای ارزان‌قیمت به مقابله با ارتش‌های غول‌پیکر می‌روند

در جهان جنگ‌های مدرن، پیشرفت شتابان فناوری پهپادها و هوش مصنوعی، موازنه قدرت میان کشورها را دگرگون کرده است؛ به گونه‌ای که اکنون حتی کشورهای کوچک و کم‌توان نیز می‌توانند از طریق ابزارهای تکنولوژیک ارزان‌قیمت و کارآمد، از حاکمیت خود دفاع کنند و آسیب‌های مرگباری به ارتش‌های مهاجم غول‌پیکر وارد سازند. این امر سبب شده است که گزینه جنگ زمینی کلاسیک برای قدرت‌های بزرگ، به استراتژی‌ای بیهوده و سرشار از شکست تبدیل شود.

نشریه مشهور جهانی اکونومیست (The Economist) در یک گزارش تحلیلی، به تغییر دیدگاه‌های جهانی نسبت به مفهوم جنگ و قدرت می‌پردازد. بر اساس تحلیل این نشریه، طرح روی جلد جدید این مجله که نام آن را از طریق صدها پهپاد کوچک ترسیم کرده، نمادی از آغاز عصری نو است؛ عصری که در آن فناوری، جنگ را به «احمقانه‌ترین گزینه» برای نیروهای اشغالگر تبدیل کرده است، چرا که آسیب رساندن به رقبا آسان‌تر شده، اما یکسره کردن و نهایی کردن جنگ‌ها از همیشه دشوارتر گشته است.

این گزارش چندین نمونه زنده از جنگ‌های اخیر جهان را مطرح می‌کند؛ از جمله جنگ روسیه و اوکراین و اینکه چگونه ولادیمیر پوتین به دلیل تکیه بر ارتش کلاسیک، به درون باتلاقی نظامی کشیده شده که خروج از آن دشوار و دستیابی به پیروزی در آن غیرممکن است. به همین ترتیب، گزارش به شکست استراتژیک ایالات متحده آمریکا در برابر ایران اشاره می‌کند. در حالی که آمریکا و اسرائیل برای بمباران اهداف از برتری هوایی برخوردار بودند، اما تهران هیچ تمایلی برای تسلیم شدن نشان نداد. برعکس، ایران در طول ۳۹ روز جنگ، به پرتاب پهپاد و موشک ادامه داد، توسعه برنامه هسته‌ای خود را متوقف نکرد و با بستن تنگه هرمز، شوک بزرگی به اقتصاد جهانی وارد ساخت.

این تحلیل، انتقادات تندی را متوجه دونالد ترامپ می‌کند و می‌نویسد: عملیات‌های او صرفاً جشنی برای ضربه زدن به چند هدف موقتی، بدون داشتن «پلان B» یا استراتژی مشخص بود؛ به طوری که بدون اندیشیدن به منطقی‌ترین واکنش ایران یعنی بستن تنگه هرمز، در دام سناریوهای نتانیاهو افتاد. این امر در نهایت منجر به تضعیف جایگاه و قدرت آمریکا در منطقه شد.

در بخش دیگری از این گزارش آمده است که بزرگ‌ترین قربانیان این جنگ‌های نوین، خودِ سربازان هستند. به دلیل حضور ماهواره‌ها، حسگرهای پیشرفته و پهپادهای هوایی، میدان جنگ کاملاً شفاف شده و هیچ مکانی برای پنهان شدن باقی نمانده است. این موضوع، پیشروی زمینی را برای ارتش‌های بزرگ به امری محال تبدیل کرده و نیازمند بازنگری و بازسازی کامل ذهنیت نظامی است.

این گزارش با پیامی هشدارآمیز برای رهبران جهان به پایان می‌رسد؛ آنجا که می‌گوید: ترامپ و هر رهبر دیگری از قدرت‌های بزرگ، پیش از آنکه به فکر حمله به کشورهای دیگر (حتی کشوری مانند کوبا) باشند، باید چندین بار معادلات جدید را بسنجند و محاسبه کنند؛ چرا که درس‌ها و عبرت‌های جنگ مدرن نشان داده‌اند که دیگر حجم ارتش و بودجه نظامی، تضمینی برای پیروزی در برابر رقیبی مجهز به فناوری‌های هوشمند و ارزان‌قیمت نیست.

PUKMEDIA